درمان کم بودن تعداد اسپرم

یکی از فاکتور هایی که بر روی باروری مردان تاثیر گذار است تعداد اسپرم است. کمبود اسپرم می‌تواند به خاطر مشکلات سلامت و علل پزشکی باشد. 

تولید اسپرم فرآیندی پیچیده است و نیازمند عملکرد نرمال بیضه‌ها و همچنین غدد هیپوفیز و هیپوتالاموس است. این غدد از حیث آنکه با تولید هورمون باعث تولید اسپرم می‌شوند مهم هستند. پس از تولید اسپرم درون بیضه‌ها، این مایع از طریق لوله‌هایی منتقل‌شده و با آب منی ترکیب و سپس از مخرج خارج می‌گردد. اختلال در هر قسمت بر روند تولید اسپرم تأثیرگذار است.

علاوه براین ممکن است در شکل، حرکت و عملکرد اسپرم نیز مشکلاتی وجود داشته باشد. چنانچه تاکنون در مورد مشکل کمبود اسپرم هیچ‌گونه دلیل خاصی مشخص نشده است.

مطلب مرتبط: درمان کندی حرکت اسپرم چیست؟

عوامل پزشکی تعداد کم اسپرم

کمبود تعداد اسپرم می‌تواند به خاطر مشکلات سلامت و علل پزشکی باشد. برخی از این موارد عبارت‌اند از:

  • واريكوسل: ورم رگ‌های بیضه است و یکی از رایج‌ترین عوامل نازایی مردان است. اگرچه علت این مهم هنوز به‌طور قطعی مشخص نیست اما انتظار می‌رود دما بیش‌ازحد بیضه‌ها یکی از علل اصلی آن باشد. واریکوسل باعث کاهش کیفیت اسپرم می‌شود.
  • عفونت: برخی عفونت‌ها باعث تداخل در تولید و سلامت اسپرم می‌شوند و همچنین می‌توانند موجب زخم و مسدود شدن مسیر اسپرم نیز شوند. عفونت باعث التهاب اپيديديم‌، بیضه‌ها و بیماری‌های عفونی مقاربتی از قبیل ایدز و سوزاک نیز می‌گردد. اگرچه عفونت‌ها باعث اختلالات دائمی بیضه شود اما اسپرم ممکن از این گزند در امان بماند.

عفونت+ناباروری

  • اختلال در انزال: انزال معکوس زمانی اتفاق می‌افتد که مایع منی بجای خروج از مخرج وارد مثانه شود. دیابت، آسیب‌های نخاعی، عمل جراحی مثانه، پروستات و آلت تناسلی می‌تواند باعث عدم انزال یا انزال معکوس شود.
  • برخی داروهای خاص مانند داروهای فشارخون نیز ممکن است موجب انزال معکوس گردد. در برخی موارد مشکل انزال معکوس قابل‌درمان است درحالی‌که در مواردی ممکن است بهبود نیابد. در بسیاری از موارد غیرقابل‌درمان اسپرم همچنان تولید می‌شود.
  • پادتن‌ها: اسپرم ممکن است به‌صورت اشتباهی توسط سیستم ایمنی بدن به‌عنوان یک سلول خارجی شناخته شود. در این صورت سیستم ایمنی بدن از طریق پادتن‌ها در برابر آن واکنش نشان می‌دهد.
  • تومور: غدد و سرطان می‌توانند به‌طور مستقیم بر اندام‌های تناسلی تأثیرگذارند. هورمون از غدد ترشح‌شده و بر فعالیت اندام‌ها تأثیر می‌گذارد مانند غده هیپوفیز که درروند تولید اسپرم نقش دارد. شیمی‌درمانی، پرتودرمانی و عمل جراحی به‌منظور درمان تومور موجب نازایی در مردان می‌شوند.
  • عدم خروج بیضه: عدم خروج بیضه از شکم به داخل کیسه بیضه در زمان جنین باعث نازایی مردان در بزرگ‌سالی می‌شود.
  • عدم توازن هورمونی: اختلال در تولید و میزان هورمون‌های هیپوتالاموس، هیپوفیز و بیضه‌ها درروند تولید اسپرم بسیار مؤثر است و عدم توازن در میزان موجب مشکل نازایی می‌شود.
  • نقص کروموزوم: اختلالات ارثی که موجب نقص کروموزومی هستند و باعث نازایی می‌شوند. سندرم کالامان، سندرم کارتانر و سندرم کلینفلتر ازجمله اختلالات ژنتیکی تأثیرگذار بر نازایی است.
  • بیماری‌ها وابسته به حفره شکمی: ناراحتی‌هایی که بر اساس حساسیت به گلوتن است موجب بیماری‌ها وابسته به حفره شکمی می‌شود. این بیماری‌ها باعث نازایی در مردان می‌شود. در صورت داشتن رژیم غذایی بدون گلوتن این اختلال برطرف می‌گردد.
  • داروهای خاص: داروهای شیمی‌درمانی، آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای ضد قارچی درروند تولید اسپرم اختلال ایجاد کرده و باعث کاهش نازایی می‌شود.
  • سابقه عمل جراحی: عمل جراحی قسمت‌های پروستات، مثانه، آلت تناسلی و بیضه‌ها گاهی منجر به نازایی در افراد می‌شود.

عوامل محیطی

عملکرد و تعداد اسپرم تولیدی به دلیل بودن در معرض برخی عناصر محیطی نیز مختل می‌گردد. برخی از عناصر محیطی خاص عبارت‌اند از:

  • مواد شیمیایی صنعتی: مانند بنزن، تولون، زیلین، آفت‌کش‌ها و علف‌کش‌ها و سرب
  • فلزات سنگین: مانند سرب و دیگر فلزات سنگین
  • پرتوایکس: تشعشع‌های مواد رادیواکتیو و پرتوهای ایکس
  • گرما بیش‌ازحد بیضه‌ها: گرم شدن بیش‌ازحد بیضه‌ها در اثر عوامل مختلف. مواردی از قبیل نشستن‌های طولانی‌مدت، لباس‌های تنگ، گرمای لپ‌تاپ به مدت طولانی باعث کاهش تولید اسپرم می‌شود.
  • عوامل مختلف دیگری مانند مصرف دارو، الکل، دخانیات، شغل، استرس و اضافه‌وزن نیز از دیگر عوامل کاهش‌دهنده تعداد اسپرم‌ها هستند.

فشار خون

راه های افزایش تعداد اسپرم

برای درمان کمبود تعداد اسپرم می‌توان موارد زیر را نام برد:

  • عمل جراحی: مسدود شدن مسیر اسپرم به دلیل واریکوسل و وازکتومی قابل‌درمان بوده و از طریق عمل جراحی میسر می‌گردد.
  • درمان عفونت‌ها: آنتی‌بیوتیک اگرچه در درمان عفونت‌هایی که موجب نازایی است استفاده می‌شود اما نمی‌تواند مشکلات نازایی را درمان کند.
  • درمان مشکلات مقاربتی: از طریق مشاوره و مصرف دارو قابل‌درمان بوده و موجب رفع ناباروری مؤثر است.
  • هورمون تراپی: مشکلات مربوط به عدم توازن هورمونی بدن از قبیل بالا یا پایین بودن هورمون‌ها که بر نازایی تأثیرگذار است از طریق مصرف دارو و تعویض هورمون قابل‌درمان است.
  • ART: در این روش نسبتاً جدید اسپرم‌های مرد گرفته می‌شود و در تخمک جایگذاری شده و از طریق لقاح آزمایشگاهی مشکل ناباروری برطرف می‌گردد.

 در موارد نادر هیچ‌کدام از موارد ذکرشده در درمان ناباروری مرد تأثیر ندارد و نمی‌تواند مشکل نازایی را برطرف کند. در این صورت ممکن ناگزیر به انجام لقاح از طریق لقاح مصنوعی شد.

 دکتر حسین کرمی متخصص اورولوژی و ناباروری مردان در تهران

شما می توانید از طریق قسمت پرسش از دکتر سوالات خود را مطرح نمایید.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربررضا یکشنبه ۲۷ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    انالیز اسپرم با فاصله حدود یک هفته انجام شده و در هر دو کمی موتیلیتی پایین تراز نرمال هست. به پیوست نتایج خدمت جناب استاد ارسال می گردد لطفا راهنمایی بفرمایید
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمییکشنبه ۲۷ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش)

      از نظر واریکوسل بررسی شده اید؟جهت هماهنگی و اخذ نوبت با شماره های زیر تماس بگیرید
      ۰۲۱۲۲۶۴۲۷۴۴
      ۰۲۱۷۱۰۶۲۳۵۰
      ۰۹۳۵۱۱۴۲۰۸۰

  • تصویر کاربرامیر یکشنبه ۲۷ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام. آقای دکتر من و همسرم تصمیم به بچه دار شدن کردیم. ۷ ساله ازدواج کردیم. از ابتدا متخصص زنان واسمون آزمایشات کامل نوشت برای منم آز اسپرم. تعداد اسپرم ۱۲ میلیون بود و کمی تحرکش پایین بود. مکمل و اسید فولیک خوردم تحرک خوب شده اما ناگهانی اسپرم شده ۲ میلیون.. واریکوسل هم ندارم. مشکل انزال و نعوظ هم ندارم. سیگار هم اصلا اهلش نیستم. میشه راهنمایی کنید. دارویی هم استفاده نمیکنم
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمییکشنبه ۲۷ مرداد ۹۸( 2 ماه پیش)

      سلام آزمایش اسپرم تان را برای ما بفرستید

  • تصویر کاربرAyriana جمعه ۲۸ تیر ۹۸( 3 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر همسر بنده ۵ ماه پیش از اسپرم داد در ابن سینا و مورفولوژی و حرکت صفر بود و سپس عمل واریکوسل انجام داد و بعد از پنج ماه همچنان نتایج صفر هست میخواستم راهنماییمون کنیم که چه باید کرد آیا درمان دارد؟
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیجمعه ۲۸ تیر ۹۸( 3 ماه پیش)

      سلام

      می بایست از روش های کمک باروری مانند IVF,ICSI استفاده کرد

  • تصویر کاربرمحمد جمعه ۱۷ اسفند ۹۷( 7 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام خدمت جناب آقای دکتر. بنده عمل بیوپسی بیضه انجام دادم تو جواب پاتولوژی گفتن که من سلولهای زایا دارم ولی اسپرم در مرحله سوم متوقف میشه و تولید نمیشه. میخواستم بدونم درمان داره یا نه. ممنون از لطف شما
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیجمعه ۱۷ اسفند ۹۷( 7 ماه پیش)
      باید مرکز ناباروری بروید
  • تصویر کاربرسهیلا سه شنبه ۹ بهمن ۹۷( 8 ماه پیش) مشاهده پرسش
    شوهرم کم تحرکی اسپرم نداشته اما مدتی به این مشکل دچار شده ایا با خودردن داروی اسپیمن دی اس امکان بهبودی دارد ؟
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیسه شنبه ۹ بهمن ۹۷( 8 ماه پیش)
      ازمایش را بفرستید ببینم
  • تصویر کاربرم پنجشنبه ۸ آذر ۹۷( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دکتر ...
    با عرض پوزش من از شیراز مزاحم میشم میخواستم زحمت بکشین و ازمایش ارسالی رو برام آنالیز کنین ...ضمنا من ۱۰ سال هست ازدواج کردم و یه فرزند ۷ ساله دارم که قبل از تولد هم مشکل اسپرم داشتم که خدا را شکر فرزند دار شدیم اما الان باز مشکل اسپرم رو دارم سن من هم ۳۸سال هست ...ازتون ممنونم
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیپنجشنبه ۸ آذر ۹۷( 10 ماه پیش)
      جمعا خوب است
  • تصویر کاربرمجتبی چهارشنبه ۷ آذر ۹۷( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    لطفا ازمایشم را تفسیر کنید...ممنون
    semen volume 2.50
    semen pH 8.00
    sperm count 110.86
    motile sperm 77.78
    progressive sperm 70.42
    round cell 0.43
    WBC 0.51
    normal morphology 66.20
    خواهشا جواب را برایم ایمیل کنید ...تشکر
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیچهارشنبه ۷ آذر ۹۷( 10 ماه پیش)
  • تصویر کاربرعلی دوشنبه ۵ آذر ۹۷( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    جناب پورفسور کرمی
    بنده 29 سال سن دارم و در 8 سالگی به علت بیماری allشیمی درمانی شدم و وقتی جهت بارداری اقدام کردیم متوجه به تعداد کم اسپرم که یک میلیون بود شدم و بعد یک عمل ivf انجام دادیم که نتیجه نگرفتیم به نظر شما چکار میشه کرد آیا راهی برای بارداری طبیعی هست برای ivf موفق باید پکار کرد.
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیدوشنبه ۵ آذر ۹۷( 10 ماه پیش)
      بايد يك سال اقدام كنيد تا مشخص شود
  • تصویر کاربرهادی جمعه ۱۱ آبان ۹۷( 11 ماه پیش) مشاهده پرسش
    بعد از انجام دو آزمایش اسپرمم زیر نیم ملیون میباشد . واریکوسل هم تشخیص داده نشد و آمپول اچ سی جی تجویز شد . آیا میتوان طبیعی باردار شد . ؟ با تشکر
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیجمعه ۱۱ آبان ۹۷( 11 ماه پیش)
      اگر نشد باید ای وی اف کنید
  • تصویر کاربرحسین سه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    من مجردم و خود ارضایی زیاد میکنم اما وقتی رفتم بکنم هر کاری کردم راست نشد برگشتم و خود ارضایی که کردم دیدم اسپرمم غلیظه لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربردکتر حسین کرمیسه شنبه ۱ خرداد ۹۷( 1 سال پیش)
      سلام وپوزش از تاخير در جواب تين از عوارض خود ارضايي است
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر